Strona główna » Wiedza » Sprawy samorządowe » Kontrola zarządcza w samorządzie terytorialnym (III): identyfikacja ryzyka

Kontrola zarządcza w samorządzie terytorialnym (III): identyfikacja ryzyka

11.05.10

Podejmowanie decyzji dotyczących przyszłości, w każdej sytuacji, w tym również w działalności jednostki samorządu terytorialnego (JST), odbywa się w warunkach istniejącego ryzyka i niepewności. Im większa niepewność, tym większe ryzyko.

articleImage: Kontrola zarządcza w samorządzie terytorialnym (III): identyfikacja ryzyka fot. Thinkstock


Wśród opracowanych przez Ministra Finansów standardów kontroli zarządczej trzy z nich (7, 8, i 9) dotyczą odpowiednio: identyfikacji, analizy i reakcji na ryzyko, co można wiązać z procesem zarządzania ryzykiem.

Standard 7. Identyfikacja ryzyka. Nie rzadziej niż raz w roku należy dokonać identyfikacji ryzyka w odniesieniu do celów i zadań. W przypadku działu administracji rządowej lub jednostki samorządu terytorialnego należy uwzględnić, że cele i zadania są realizowane także przez jednostki podległe lub nadzorowane. W przypadku istotnej zmiany warunków, w których funkcjonuje jednostka, należy dokonać ponownej identyfikacji ryzyka.

Ryzyko może się ujawnić w trakcie realizacji procesów związanych z: zapewnieniem dostępności usług publicznych, zaspokajaniem zbiorowych potrzeb mieszkańców, a także w procesach zarządzania rozwojem. Nie ma uniwersalnych metod identyfikacji ryzyka. Każda JST musi opracować własną metodę, biorąc pod uwagę swoje doświadczenie, strukturę jednostek organizacyjnych, wielkość i charakter. Zwykle konieczna jest kombinacja metod, które umożliwią likwidację luk w procesie identyfikacji ryzyka. JST musi wdrożyć odpowiedni program identyfikacji ryzyka, który w planowy sposób umożliwi identyfikację i zrozumienie wszystkich rodzajów ryzyka, na które jest ona narażona. JST musi również zapewnić utrzymanie odpowiedniej wiedzy o ryzyku. Dlatego też identyfikację ryzyka należy wbudować do głównych procesów strategicznego zarządzania rozwojem, operacyjnego świadczenia usług i standardów zachowań kierowniczych. Dzięki temu JST będzie dysponować aktualnym obrazem ryzyka, na które jest narażona, świadcząc usługi i realizując swoje cele.

Ryzyko w JST może być identyfikowane na II poziomie kontroli zarządczej, czyli przez organy władzy stanowiącej i wykonawczej, a także (a może przede wszystkim – w przypadku organów kolegialnych – przez poszczególnych członków tych organów) na I poziomie kontroli zarządczej przez kierowników jednostek organizacyjnych, ale również oddolnie – przez każdego z pracowników tych jednostek, a nawet interesariuszy usytuowanych poza tymi jednostkami, np. przez mieszkańców, inwestorów, a nawet turystów.

Przykłady dostępnych informacji, które mogą wskazywać obszary ryzyka:
– skargi, wnioski, zażalenia – liczba zażaleń, na kogo i do kogo są kierowane (osoby, komórki organizacyjne), skuteczność ich rozpatrywania;
– sprawozdania okresowe – analiza trendów, porównanie wyników w czasie;
– raporty z audytu i kontroli – istotność poruszonych problemów, skuteczność wykorzystywania ustaleń i zaleceń;
– szkody ubezpieczeniowe – statystyki odszkodowań, koszty ubezpieczeń, tendencje w tym zakresie, adekwatność zakresu polis ubezpieczeniowych do zagrożeń, wykorzystanie wniosków z postępowań odszkodowawczych;
– ewidencja wypadków, rejestry odstępstw od procedur – tendencje i problemy, skuteczność reakcji;
– wystarczalność budżetu i utrzymanie płynności finansowej – równowaga budżetowa, stopień wykonania budżetów, wpływ budżetu na jakość i dostępność świadczonych usług;
– uczestnictwo w programach i projektach, i problemy z tym związane – harmonogramy, budżety projektów, zasoby, wykonawcy, partnerzy;
– wystąpienie niekorzystnych zdarzeń w innych jednostkach (benchmarking ryzyka);
– sondaże społecznego zadowolenia – ankiety i wywiady, sondaże uliczne i internetowe, teledemokracja, ich zakres informacyjny, sposób wykorzystania informacji, zakres podjętych działań;
– dające się przewidzieć zmiany, np. demograficzne – mające wpływ na organizację świadczenia usług oświatowych czy planowany i realizowany rozwój przestrzenny – mający wpływ na zapotrzebowanie na niezbędną publiczną infrastrukturę techniczną i społeczną;
– graficzne przedstawienie procesów – wskazanie tzw. „wąskich gardeł” i luk procesowych;
– analiza SWOT, w szczególności lista słabych stron i lista zagrożeń całej JST i poszczególnych branż przedmiotowych, wynikających z kompetencji ustawowych, np.: ochrona zdrowia, oświata, pomoc i integracja społeczna, ochrona środowiska, finanse itd.;
– doniesienia medialne, dyskusje, artykuły prasowe, riposty, wyjaśnienia i tzw. newsy w prasie – tendencje w ocenach medialnych, wizerunek, reputacja, podjęte działania;
– okresowe wysłuchiwanie skarg i wniosków przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) oraz przyjmowanie mieszkańców przez radnych w sprawach indywidualnych – powtarzalność spraw, sposoby reakcji służb publicznych;
– wiece, manifestacje, strajki, akcje protestacyjne, a nawet utarczki słowne niezadowolonych interesantów wobec urzędników.
Przejdź do strony artykułu: « »
Zobacz wszystkie materiały pochodzące z: samorzad.lex.pl
Skomentowano 3 razy
Średnia ocena artykułu (oddanych głosów: 3)

 
ZOBACZ TAKŻE

  • Kontrola zarządcza: eksperci podsumowali trzy lata obowiązywania nowych przepisów

    Obrazek do artykułu: Kontrola zarządcza: eksperci podsumowali trzy lata obowiązywania nowych przepisów

    W Polsce udało się zbudować państwo prawa. Teraz czas na budowanie państwa rezultatów. Ma w tym pomagać wprowadzona do administracji publicznej tzw. kontrola zarządcza – koncepcja wspierająca efektywne kierowanie instytucjami. O jej sukcesach i porażkach dyskutowali w NIK eksperci z Ministerstwa Finansów, Stowarzyszenia Audytorów Wewnętrznych oraz świata nauki. Więcej

  • Więcej gmin zostanie objętych uproszczeniami związanymi z burzami

    Obrazek do artykułu: Więcej gmin zostanie objętych uproszczeniami związanymi z burzami

    Do wtorku samorządowcy mogą zgłaszać gminy, które powinny być objęte rozporządzeniem upraszczającym procedury związane z remontem lub odbudową domów zniszczonych w wyniku sierpniowych nawałnic. Premier Beata Szydło zapowiedziała, że w środę zostanie wydany do niego aneks. Więcej

  • Katowice mają oferty na przebudowę dwóch ważnych skrzyżowań

    Obrazek do artykułu: Katowice mają oferty na przebudowę dwóch ważnych skrzyżowań

    Oferty na przebudowę dwóch newralgicznych skrzyżowań na wylotowych trasach prowadzących na południe zebrał w dwóch przetargach samorząd Katowic. Miasto zdobyło wcześniej na ten cel największe w Polsce łączne dofinansowanie w konkursie na inwestycje drogowe miast. Więcej

  • Pół tysiąca urzędów administracji publicznej z terminalami płatniczymi

    Obrazek do artykułu: Pół tysiąca urzędów administracji publicznej z terminalami płatniczymi

    Z prawie 750 urzędów administracji publicznej, które zgłosiły się do realizowanego przez Ministerstwo Rozwoju ogólnopolskiego programu, już 500 przyjmuje płatności bezgotówkowe. Dzięki temu coraz więcej obywateli ma możliwość dokonywania opłat za czynności administracyjne z wykorzystaniem terminali płatniczych POS i usługi WebPOS Paybynet. Więcej

  • Karta Dużej Rodziny: dane do GIODO zgłasza gmina

    Obrazek do artykułu: Karta Dużej Rodziny: dane do GIODO zgłasza gmina

    Administratorami danych osobowych przetwarzanych w celu przyznania Karty Dużej Rodziny są wójt oraz minister właściwy do spraw rodziny. Oznacza to, że zbiór danych prowadzony w celu przyznawania Karty (jego ewentualną aktualizację) powinna zgłosić wyłącznie gmina - przypomina Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych. Więcej

Zapisz się na newsletter
NAJCZĘŚCIEJ CZYTANE