Kiedy zobowiązania z tytułu partnerstwa publiczno-prywatnego zalicza się długu publicznego JST ?

Z dniem 01 stycznia 2011 roku weszło w życie rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 23 grudnia 2010 r. w sprawie szczegółowego sposobu klasyfikacji tytułów dłużnych zaliczanych do długu Skarbu Państwa (Dz. U. nr 252, poz.1692).

W § 3 tego rozporządzenia wskazano, że tytuły dłużne zaliczane do państwowego długu publicznego dzielą się na papiery wartościowe oraz kredyty i pożyczki, przy czym do tych drugich zalicza się również umowy o partnerstwie publiczno-prywatnym (PPP), które mają wpływ na poziom długu publicznego. Tu watro dodać, że elementem państwowego długu publicznego są również długi JST.

Zapis ww. rozporządzenia rodzi wprost pytanie: w jakich okolicznościach umowa o PPP ma wpływ na poziom długu, a w jakich okolicznościach takiego wpływu nie ma?

Odpowiedź na to pytanie dają wskazówki Eurostatu dotyczące sposobu traktowania kontraktów PPP w rachunkach narodowych, wychodzące z założenia, że PPP jest zjawiskiem niosącym ze sobą konieczność precyzyjnego określenia uprawnień i obowiązków obu stron je tworzących, a to związane jest nie tylko z kwestiami obejmującymi faktyczną realizację kontraktu, ale także z ujęciem księgowym poszczególnych operacji wynikających z zawarcia partnerstwa. Wskazówki Eurostatu oparte są na Europejskim Systemie Rachunków Narodowych i Regionalnych (ESA95).

Co do zasady, wg zaleceń Eurostatu, środki zaangażowane w PPP powinny być klasyfikowane jako środki niepubliczne i w związku z tym mogą nie być zaliczane do długu publicznego jeśli są spełnione poniższe warunki:
1. partner prywatny ponosi ryzyko budowy i dodatkowo,
2. partner prywatny ponosi co najmniej jedno z ryzyk - dostępności lub popytu.
 

W innych przypadkach, to jest jeśli ryzyko budowy jest ponoszone przez partnera publicznego lub jeśli partner prywatny ponosi jedynie ryzyko budowy, środki są zakwalifikowane jako środki publiczne, co ma swoje konsekwencje dla finansów jednostki sektora publicznego. Wówczas, wkład (zaangażowanie) podmiotu publicznego w każdej postaci (środki pieniężne, aporty rzeczowe, nakłady inwestycyjne) i zobowiązania wynikające z umowy (poręczenia, gwarancje, przyrzeczenia zapłaty itp.) muszą być zapisane w rachunku długu publicznego jako zobowiązania zwiększające ten dług.