Nowe prawo:

Wykaz oraz omówienia ostatnich zmian w prawie istotnych dla jednostek samorządu terytorialnego.

Najnowsze zmiany w prawie

Nowe uchwały PKW dotyczące jesiennych wyborów samorządowych

Państwowa Komisja Wyborcza wydała szereg uchwał niezbędnych do przeprowadzenia wyborów samorządowych, które odbędą się 16 listopada br.

W Dzienniku Urzędowym "Monitor Polski" opublikowany został cały szereg uchwał Państwowej Komisji Wyborczej umożliwiających przeprowadzenie wyborów samorządowych, które odbędą się 16 listopada br. Uchwały wydane zostały na podstawie upoważnień zawartych w przepisach ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz. U. Nr 21, poz. 112, ze zm.)

Uchwała z dnia 28 lipca 2014 r. w sprawie należności pieniężnych przysługujących członkom komisji wyborczych i osobom powołanym w skład inspekcji w wyborach do organów jednostek samorządu terytorialnego (M.P. poz. 651) określa m.in. wysokość zryczałtowanych diet za czas związany z wykonywaniem zadań członka komisji wyborczej przysługujących następującym podmiotom: przewodniczącym terytorialnych komisji wyborczych (650 zł), zastępcom przewodniczących terytorialnych komisji wyborczych (600 zł), członkom terytorialnych komisji wyborczych (550 zł), przewodniczącym obwodowych komisji wyborczych (380 zł), zastępcom przewodniczących obwodowych komisji wyborczych (330 zł) oraz członkom obwodowych komisji wyborczych (300 zł). W porównaniu z poprzednimi latami nastąpił znaczny wzrost wysokości diet przysługujących członkom komisji wyborczych. Uchwała ogłoszona została w dniu 11 sierpnia br. i weszła w życie z dniem podjęcia.

Uchwała z dnia 4 sierpnia 2014 r. w sprawie ustalenia wzorów wydawanych przez komisarzy wyborczych potwierdzeń złożenia zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego w wyborach do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (M.P. poz. 674) określa następujące wzory: 1) potwierdzenia złożenia zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego stowarzyszenia (organizacji społecznej) zamierzającego zgłosić kandydatów na radnych tylko w jednym województwie (załącznik nr 1); 2) potwierdzenia złożenia zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego wyborców zamierzającego zgłosić kandydatów na radnych tylko w jednym województwie (załącznik nr 2); 3) potwierdzenia złożenia zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego wyborców zamierzającego zgłosić kandydatów na radnych tylko w jednej gminie niebędącej miastem na prawach powiatu (załącznik nr 3). Uchwała ogłoszona została w dniu 14 sierpnia br. i weszła w życie z dniem podjęcia.

Uchwała z dnia 4 sierpnia 2014 r. w sprawie wytycznych dla komisarzy wyborczych dotyczących przyjmowania zawiadomień o utworzeniu komitetu wyborczego w wyborach do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (M.P. poz. 678) określa m.in. tryb składania zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego, sposób potwierdzenia złożenia zawiadomienia, elementy, jakie powinno zawierać zawiadomienie dokonywane przez stowarzyszenie (organizację społeczną) lub komitet wyborczy wyborców, czynności sprawdzające podejmowane przez komisarza wyborczego, tryb wydania oraz elementy postanowienia w sprawie zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborczego. Uchwała ogłoszona została w dniu 14 sierpnia br. i weszła w życie z dniem podjęcia.

Uchwała z dnia 11 sierpnia 2014 r. w sprawie wzorów pieczęci komisji wyborczych powoływanych w wyborach do organów jednostek samorządu terytorialnego (M.P. poz. 686) określa dwa wzory pieczęci: 1) terytorialnej (wojewódzkiej, powiatowej, gminnej i dzielnicowej w m.st. Warszawie) komisji wyborczej - pieczęć okrągła o średnicy 35 mm, z napisem określającym nazwę i siedzibę komisji oraz 2) obwodowej komisji wyborczej - pieczęć okrągła o średnicy 25 mm, z napisem określającym nazwę i siedzibę komisji oraz numer obwodu głosowania. Uchwała ogłoszona została w dniu 21 sierpnia br. i weszła w życie z dniem podjęcia.

Uchwała z dnia 11 sierpnia 2014 r. w sprawie wzoru zaświadczenia dla męża zaufania wyznaczonego do obwodowej komisji wyborczej w wyborach do organów jednostek samorządu terytorialnego (M.P. poz. 701). Zaświadczenie według wzoru określonego w załączniku do uchwały wydaje mężom zaufania pełnomocnik wyborczy lub osoba przez niego upoważniona. Zaświadczenie powinno wskazywać nazwę komitetu, dane męża zaufania (imiona, nazwisko, adres zamieszkania), obwód głosowania, nazwę oraz datę wyborów. Powinno zostać także podpisane przez wystawiającego. Uchwała ogłoszona została w dniu 22 sierpnia br. i weszła w życie z dniem podjęcia.

Uchwała z dnia 11 sierpnia 2014 r. w sprawie wzorów kart do głosowania oraz nakładek na karty do głosowania sporządzonych w alfabecie Braille’a w wyborach do rad gmin, rad powiatów, sejmików województw i rad dzielnic m.st. Warszawy oraz w wyborach wójtów, burmistrzów i prezydentów miast (M.P. poz. 734) określa m.in. kolor oraz gramaturę papieru, na którym powinny być drukowane karty do głosowania w poszczególnych wyborach (do rad miast, rad powiatów, sejmików województw, rad dzielnic m.st. Warszawy oraz wójta, burmistrza, prezydenta miasta), format, w jakim należy drukować karty oraz sposób wykonania nakładki na kartę do głosowania sporządzaną w alfabecie Braille'a. Odnotować należy, że jeszcze przed ogłoszeniem omawianej uchwały zostały do niej wprowadzone niewielkie zmiany przez uchwałę z dnia 18 sierpnia 2014 r. zmieniającą uchwałę w sprawie wzorów kart do głosowania oraz nakładek na karty do głosowania sporządzonych w alfabecie Braille’a, w wyborach do rad gmin, rad powiatów, sejmików województw i rad dzielnic m.st. Warszawy oraz w wyborach wójtów, burmistrzów i prezydentów miast (M.P. 735). Obie uchwały ogłoszone zostały w dniu 28 sierpnia br. i weszły w życie z dniem podjęcia.

Adam Bochentyn

Data publikacji: 12 września 2014 r.

Wzrosną dochody jst z tytułu opłat eksploatacyjnych

W wyniku nowelizacji Prawa geologicznego i górniczego zmodyfikowany został podział wpływów z opłaty eksploatacyjnej za wydobywanie węglowodorów. Dotychczasowy katalog beneficjentów rozszerzony został o powiaty i województwa, na terenie których jest prowadzona działalność.

W dniu 26 sierpnia 2014 r. opublikowana została ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy – Prawo geologiczne i górnicze oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1133). Celem nowelizacji jest dostosowanie reżimu regulacyjnego dla sektora naftowo-gazowego do wyzwań i możliwości, jakie niosą ze sobą rozwój technologii wydobywczych węglowodorów oraz sytuacja gospodarcza na świecie, przy zapewnieniu bezpieczeństwa wydobywania, przestrzegania wymagań ochrony środowiska i konkurencyjności inwestycji związanych z poszukiwaniem i rozpoznawaniem złóż węglowodorów oraz wydobywaniem węglowodorów ze złóż.

Ustawa wprowadza m.in. nowy podział wpływów z podwyższonej opłaty eksploatacyjnej za wydobywanie węglowodorów. Dotychczasowy katalog beneficjentów (obejmujący gminy oraz Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej) rozszerzony został o powiaty i województwa, na terenie których jest prowadzona działalność. Zgodnie z nowymi przepisami podział wpływów z tytułu opłat eksploatacyjnych za wydobywanie węglowodorów wygląda następująco: 60% na rzecz gminy, 15% dla powiatu, 15% na rzecz województwa, a 10% dla Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. W przypadku pozostałych opłat 60% wpływów stanowi dochód gminy, na terenie której jest prowadzona działalność, a 40% dochód Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. W sytuacji, gdy działalność jest prowadzona na terenie więcej niż jednej jednostki samorządu terytorialnego, opłaty stanowią ich dochód proporcjonalnie odpowiednio do wielkości powierzchni terenu objętego działalnością albo ilości wydobytej kopaliny, ilości wprowadzonej do górotworu substancji, odpadów albo dwutlenku węgla.

W wyniku nowelizacji podniesione zostały stawki opłaty dla gazu ziemnego wysokometanowego, którego wydobycie w okresie rozliczeniowym przekracza 2500 tys. m3 - z 6,23 zł/tys. m3 do 24,00 zł/tys. m3 (jeżeli wydobycie gazu w okresie rozliczeniowym nie przekracza 2500 tys. m3 stawka opłaty wynosi 6,23 zł/tys. m3). Ponadto wzrosła stawka opłaty dla gazu ziemnego pozostałego, którego wydobycie w okresie rozliczeniowym przekracza 2500 tys. m3 - z 5,18 zł/tys. m3 do 20 zł/tys. m3 (jeżeli wydobycie gazu w okresie rozliczeniowym nie przekracza 2500 tys. m3 stawka opłaty wynosi 5,18 zł/tys. m3). Natomiast dla ropy naftowej, której wydobycie w okresie rozliczeniowym przekracza 1000 t, stawka opłaty wzrosła z 36,84 zł/tonę do 50 zł/tonę (dla ropy naftowej, której wydobycie w okresie rozliczeniowym nie przekracza 1000 t stawka opłaty wynosi 36,84 zł/tonę).

Ze względu na zmiany wprowadzone w alokacji opłaty eksploatacyjnej z tytułu wydobywania węglowodorów powiaty i województwa otrzymały nowe źródło przychodów. Natomiast w przypadku gmin nastąpić może, w sytuacji utrzymania lub wzrostu wielkości wydobycia gazu i ropy w Polsce, znaczny wzrost przychodów z tytułu opłaty eksploatacyjnej. W uzasadnieniu do projektu ustawy wskazano również, że dodatkowe dochody jednostek samorządu terytorialnego pochodzić będą z podatku od nieruchomości, a w szczególności z podatku od budowli wynoszącego 2% wartości budowli (np. podatek od gazociągów). Ponadto stwierdzono, że dzięki rozwojowi wydobycia węglowodorów na terenie wielu jednostek samorządu terytorialnego możliwe będzie przeprowadzenie gazyfikacji terenów obecnie niezgazyfikowanych. Wzrośnie również liczba miejsc pracy na terenach, na których odbywać się będzie wydobycie gazu ziemnego.

Ustawa, z wyjątkiem części przepisów, wejdzie w życie z dniem 1 stycznia 2015 r. Przepisy dotyczące zmiany alokacji opłaty eksploatacyjnej z tytułu wydobywania węglowodorów oraz podwyższenia stawek opłat eksploatacyjnych zaczną obowiązywać od dnia 1 stycznia 2016 r.

Odnotować także należy, że z dniem 10 września 2014 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 8 sierpnia 2014 r. w sprawie wzorów druków informacji dotyczących opłat z zakresu przepisów Prawa geologicznego i górniczego (Dz.U. poz. 1132). Potrzeba wydania nowego rozporządzenia wynikła z wprowadzenia do Prawa geologicznego i górniczego nowego rodzaju działalności - podziemnego składowania dwutlenku węgla. Do dotychczasowych wzorów dodany został "wzór druku informacji dotyczącej opłaty za podziemne składowanie dwutlenku węgla" (załącznik nr 4 do rozporządzenia). Obowiązujące do tej pory rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 15 grudnia 2011 r. w sprawie wzorów druków informacji dotyczącej opłaty za wydobytą kopalinę, podziemne bezzbiornikowe magazynowanie substancji oraz podziemne składowanie odpadów (Dz. U. Nr 282, poz. 1658) utraciło moc z dniem wejścia w życie nowego rozporządzenia, na podstawie art. 15 ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy - Prawo geologiczne i górnicze oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1238) .

Adam Bochentyn

Data publikacji: 12 września 2014 r.

19 września wejdą w życie zmiany w pieczy zastępczej

4 września br. została ogłoszona ustawa z dnia 25 lipca 2014 r. o zmianie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1188).

Ustawa uwzględnia zmiany, które mają na celu poprawę funkcjonowania rozwiązań systemowych oraz przyczynienie się do lepszego jakościowo wsparcia rodzin i poprawy opieki nad dziećmi umieszczonymi w pieczy zastępczej. Zmiany zmierzają również do poprawy funkcjonowania procedur adopcyjnych. Ustawa realizuje postulaty wynikające z Informacji Rady Ministrów o realizacji w roku 2012 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, wprowadza także szereg innych zmian i rozwiązań, których konieczność wprowadzenia była wielokrotnie zgłaszana przez realizatorów nowelizowanej ustawy.

Nowelizacja wprowadza 95 zmian w ustawie o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Dokonane modyfikacje obejmują swoim zakresem wszystkie działy ustawy i mają głównie charakter uzupełnień lub zmian merytorycznych, a ponadto także porządkujący.

Ustawa wejdzie w życie 19 września br., z tym że początek obowiązywania niektórych zmian został rozłożony w czasie: 19 października, 1 listopada 2014 r., 1 stycznia 2015 r. oraz 19 września 2015 r.

Opracowanie: Weronika Adamczyk

Źródło: www.dziennikustaw.gov.pl, www.prezydent.pl, stan z dnia 5 września 2014 r.

Data publikacji: 5 września 2014 r.

Nawet 1000 zł dla dzieci z rodzin poszkodowanych przez wichury

Weszło w życie rozporządzenie regulujące warunki udzielania pomocy dzieciom z rodzin, które ucierpiały wskutek klęsk żywiołowych. Na zasiłki i dofinansowania rząd przeznaczy 15 mln zł.

Zasiłek w wysokości od 500 do 1000 zł dostaną uczniowie oraz dzieci, które w roku szkolnym 2014/2015 realizują roczne przygotowanie przedszkolne. Warunkiem jest, by ich rodziny otrzymały zasiłek losowy w wysokości do 6000 zł w związku ze stratami poniesionymi w 2014 r. w wyniku wystąpienia nawałnic lub innych zdarzeń atmosferycznych, w szczególności huraganów, deszczy nawalnych, gradobicia lub powodzi.O pomoc w formie wyjazdu terapeutyczno-edukacyjnego będą mogli ubiegać się uczniowie, jeżeli ich rodzinom został przyznany zasiłek w wysokości powyżej 3000 zł. Dzieci realizujące przygotowanie przedszkolne nie skorzystają z tej formy pomocy, ponieważ - według ustawodawcy - są za małe na dłuższą rozłąkę z rodziną.Listę uczniów zakwalifikowanych do wyjazdu sporządzi wójt (burmistrz lub prezydent miasta), a następnie przekaże ją wojewodzie.

Monika Sewastianowicz

Data publikacji: 21 sierpnia 2014 r.

Porządkowa zmiana w rozporządzeniu ws. finansowego wsparcia na tworzenie noclegowni i domów dla bezdomnych

Nowe rozporządzenie wprowadza porządkową zmianę w przepisach dotyczących finansowego wsparcia na tworzenie noclegowni i domów dla bezdomnych.

Z dniem 23 sierpnia 2014 r. wejdzie w życie rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 24 lipca 2014 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie finansowego wsparcia na tworzenie noclegowni i domów dla bezdomnych (Dz. U. poz. 1064). Wprowadzona przez nowelizację zmiana ma jedynie charakter porządkowy. Polega ona na wprowadzeniu w § 2 ust. 1 znowelizowanego rozporządzenia odesłania do ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r. poz. 1529), w miejsce dotychczasowego powołania nieobowiązującej już ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. - Prawo pocztowe (tekst jedn. Dz. U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1159, z późn. zm.). Zgodnie z nowymi przepisami, podobnie jak to było dotychczas, wniosek o udzielenie finansowego wsparcia przedsięwzięć wskazanych w § 2 ust. 1 rozporządzenia złożyć należy w Banku Gospodarstwa Krajowego od dnia 1 marca do dnia 31 marca i od dnia 1 września do dnia 30 września każdego roku. Za dzień złożenia wniosku za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe uznaje się dzień nadania wniosku przesyłką rejestrowaną w placówce pocztowej tego operatora.

Adam Bochentyn

Data publikacji: 18 sierpnia 2014 r.

Korespondencyjna forma głosowania dostępna dla wszystkich wyborców

Nowe przepisy rozszerzają możliwość głosowania korespondencyjnego na wszystkich wyborców oraz wprowadzają kolejne udogodnienia dla osób niepełnosprawnych.

Z dniem 26 sierpnia 2014 r. wejdzie w życie ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy – Kodeks wyborczy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1072). Podstawowym celem nowelizacji jest rozszerzenie możliwości głosowania korespondencyjnego na wszystkich wyborców oraz wprowadzenie kolejnych udogodnień dla osób niepełnosprawnych.

Zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami korespondencyjna forma głosowania dostępna jest w kraju jedynie dla wyborców niepełnosprawnych (za granicą głosować korespondencyjnie mogą wszyscy wyborcy). Wraz z wejściem w życie nowelizacji również wyborcy niebędący osobami niepełnosprawnymi uprawnieni będą do głosowania korespondencyjnego we wszystkich wyborach z wyłączeniem wyborów samorządowych (do organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego oraz w wyborach wójta, burmistrza i prezydenta miasta). W wyborach samorządowych jedynie wyborcy niepełnosprawni o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności będą mogli głosować korespondencyjnie (podobnie jak dotychczas). Zwrócić należy uwagę, że zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 lipca 2011 r. (sygn. akt K 9/11) głosowanie korespondencyjne nie narusza przepisów Konstytucji.

Zgodnie z nowymi przepisami zamiar głosowania korespondencyjnego należy zgłosić wójtowi, a za granicą konsulowi, do 15 dnia przed dniem wyborów. Zgłoszenie będzie mogło zostać dokonane ustnie, pisemnie, telefaksem lub w formie elektronicznej. Przebywający w kraju wyborca, który zgłosił zamiar głosowania korespondencyjnego, otrzyma z urzędu gminy, nie później niż 7 dni przed dniem wyborów, tzw. pakiet wyborczy. Za granicą z kolei konsul wysyłać będzie pakiet wyborczy nie później niż 10 dni przed dniem wyborów.

Nowe przepisy przewidują również rozwiązania ułatwiające udział w wyborach osobom niepełnosprawnym, m.in. uchylony został art. 27 Kodeksu wyborczego przewidujący, że wniosek o dopisanie do spisu wyborców w wybranym obwodzie głosowania wyborca niepełnosprawny powinien złożyć najpóźniej w 14 dniu przed dniem wyborów. W związku z uchyleniem ww. przepisu do dokonania wskazanej czynności znajdzie zastosowanie ogólny termin 5 dni przed dniem wyborów. Ponadto uchylony został przepis nakazujący wyborcy pragnącemu skorzystać z nakładki w alfabecie Braille'a złożenie stosownego wniosku najpóźniej 14 dni przed dniem wyborów.

Nowelizacja wprowadza również inne rozwiązania prawne. Wójtowi przyznana została kompetencja do zmiany umiejscowienia lokalu wyborczego w przypadku zaistnienia nadzwyczajnych okoliczności (zarządzenie w sprawie zmiany siedziby obwodowej komisji wyborczej wójt wyda po uzyskaniu zgody właściwej komisji wyborczej wyższego stopnia). Zmieniony został również organ stwierdzający wygaśnięcie mandatu wójta wówczas, gdy wójt obejmie w trakcie sprawowania mandatu jedną z funkcji wymienionych w art. 27 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (funkcję wójta lub jego zastępcy w innej gminie, członkostwo w organach jednostek samorządu terytorialnego, w tym w gminie, w której jest wójtem lub zastępcą wójta, zatrudnienie w administracji rządowej, mandat posła lub senatora). W powyższej sytuacji wygaśnięcie mandatu stwierdzi komisarz wyborczy, w drodze postanowienia. Nowe przepisy wprowadzają również inne zmiany, m.in. w zakresie finansowania komitetów wyborczych i środków prowadzenia kampanii wyborczej.

Adam Bochentyn

Data publikacji: 14 sierpnia 2014 r.

Wyższe diety dla członków komisji wyborczych

Nowa uchwała PKW podniosła wysokość zryczałtowanych diet przysługujących członkom komisji wyborczych.

W dniu 11 sierpnia 2014 r. ogłoszona została uchwała Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 28 lipca 2014 r. w sprawie należności pieniężnych przysługujących członkom komisji wyborczych i osobom powołanym w skład inspekcji w wyborach do organów jednostek samorządu terytorialnego (M.P. poz. 651).

Uchwała PKW określa m.in. wysokość zryczałtowanych diet za czas związany z wykonywaniem zadań członka komisji wyborczej przysługujących następującym podmiotom: przewodniczącym terytorialnych komisji wyborczych (650 zł), zastępcom przewodniczących terytorialnych komisji wyborczych (600 zł), członkom terytorialnych komisji wyborczych (550 zł), przewodniczącym obwodowych komisji wyborczych (380 zł), zastępcom przewodniczących obwodowych komisji wyborczych (330 zł) oraz członkom obwodowych komisji wyborczych (300 zł). W porównaniu z poprzednimi latami nastąpił znaczny wzrost wysokości diet przysługujących członkom komisji wyborczych.

Należności, o których mowa w uchwale, wypłacają: członkom PKW oraz osobom powołanym w skład inspekcji PKW - dyrektor Zespołu Prezydialnego Krajowego Biura Wyborczego; komisarzom wyborczym i osobom powołanym w skład inspekcji przez komisarza wyborczego - dyrektor właściwej miejscowo delegatury Krajowego Biura Wyborczego; członkom wojewódzkich komisji wyborczych - marszałek województwa; członkom powiatowych komisji wyborczych - starosta; członkom miejskich, gminnych i obwodowych komisji wyborczych - wójt (burmistrz, prezydent miasta).

Uchwała weszła w życie z dniem podjęcia.

Adam Bochentyn

Data publikacji: 14 sierpnia 2014 r.

Nowe granice powiatu zielonogórskiego

W dniu 1 stycznia 2015 r. zmienią się granice powiatu zielonogórskiego. Wprowadzone zmiany są konsekwencją połączenia miasta na prawach powiatu Zielona Góra z gminą Zielona Góra.

Z dniem 1 stycznia 2015 r. wejdzie w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2014 r. w sprawie ustalenia granic powiatu zielonogórskiego (Dz. U. poz. 1020).

Ustalenie nowych granic powiatu zielonogórskiego jest konsekwencją zmiany w podziale terytorialnym stopnia gminnego polegającej na połączeniu miasta na prawach powiatu Zielona Góra z gminą Zielona Góra w powiecie zielonogórskim. Z terytorium powiatu zielonogórskiego wyłączony został zatem obszar gminy Zielona Góra, który wszedł w obszar miasta na prawach powiatu Zielona Góra. Po wejściu w życie omawianego rozporządzenia granice powiatu zielonogórskiego obejmą gminy: Babimost, Bojadła, Czerwieńsk, Kargowa, Nowogród Bobrzański, Sulechów, Świdnica, Trzebiechów i Zabór. Siedziba władz powiatu nadal będzie znajdowała się w mieście Zielona Góra.

Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 595, ze zm.) granice powiatów ustala Rada Ministrów w drodze rozporządzenia.

Adam Bochentyn

Data publikacji: 13 sierpnia 2014 r.

Ustawa o petycjach da impuls do większego zaangażowania obywateli w sprawy publiczne

7 sierpnia Senat przyjął ustawę o petycjach, która wzmacnia demokrację bezpośrednią w Polsce. Nowe przepisy określają dokładnie procedury składania i rozpatrywania petycji. Nawet jedna osoba, składając petycję, będzie mogła postulować zmiany w prawie. Petycje do władz samorządowych, do Sejmu i Senatu będą także mogły składać organizacje pozarządowe.

W ten sposób Senat wspiera budowanie społeczeństwa obywatelskiego. Obywatele w postaci petycji otrzymają bardzo mocny instrument, który pozwoli im na udział w stanowieniu prawa w naszym kraju. Ta ustawa umocni więzi obywatela z państwem, stwarzając szansę bezpośredniego wpływania na sprawy publiczne. Powinna być zachętą dla obywateli do udziału w życiu publicznym.

Prawo do składania petycji gwarantuje nasza Konstytucja, jednakże do tej pory nie było określonych procedur postępowania w przypadku złożenia przez obywatela petycji. Teraz będzie istniało prawo, które nie pozwoli władzom publicznym na ignorowanie petycji. Każda petycja będzie rozpatrzona w określonym terminie, a obywatel składający petycje zostanie poinformowany, w jaki sposób została ona załatwiona.

Można mieć nadzieję, że ta ustawa da impuls do większego zaangażowania obywateli w sprawy publiczne, bo wzmacnia demokrację bezpośrednią w Polsce. Według tej ustawy, nawet jedna osoba, składając petycję, będzie mogła postulować zmiany w prawie. Jeśli uczyni to w interesie publicznym, dotyczącym wspólnoty – np. gminy, powiatu, a nie w interesie prywatnym. Obecnie obywatele, aby mieć bezpośredni wpływ na stanowienie prawa, muszą zebrać 500 tys. podpisów, by zorganizować referendum, albo 100 tys. podpisów pod obywatelską inicjatywą ustawodawczą.  

Prace nad projektem ustawy o petycjach toczyły się w Senacie od 2011 r. Już raz senacki projekt trafił do Sejmu, ale koniec kadencji przerwał nad nim prace. W tym roku aktywność senatorów została uwieńczona sukcesem. Projekt był szeroko konsultowany, odbyło się w Senacie wysłuchanie publiczne. Senat, nie czekając na ustawę, już w 2009 r. zmienił swój Regulamin i rozpoczął rozpatrywanie petycji dotyczących zmiany prawa. Do tej pory na podstawie petycji powstało ponad 20 projektów ustaw.

Ustawa o petycjach wychodzi naprzeciw oczekiwaniom organizacji pozarządowych. Wielokrotnie o tych rozwiązaniach była mowa na posiedzeniach Parlamentarnego Zespołu ds. Współpracy z Organizacjami Pozarządowymi, któremu przewodniczy marszałek Senatu Bogdan Borusewicz. Teraz organizacje te także będą mogły składać petycje do władz samorządowych, do Sejmu i Senatu.  

Można mieć nadzieje, że każda rozpatrzona i załatwiona petycja będzie wzmacniała zaufanie obywateli do państwa i wpłynie na rozwój społecznej aktywności. Obywatele zyskają bezpośrednią możliwość wpływania na sprawy publiczne i tym samym przejmą część odpowiedzialności za sprawy naszego kraju. Ustawa ma wejść w życie 12 miesięcy po jej opublikowaniu.

Ustawa o petycjach dostosowuje prawo do określonego w art. 63 Konstytucji obowiązku ustawowego uregulowania trybu rozpatrywania petycji. Nowe przepisy określają procedury składania i rozpatrywania petycji. W myśl ustawy przedmiotem petycji może być żądanie zmiany przepisów prawa, podjęcia rozstrzygnięcia lub innego działania w sprawie dotyczącej podmiotu wnoszącego petycję, życia zbiorowego lub wartości wymagających szczególnej ochrony w imię dobra wspólnego, mieszczących się w zakresie zadań i kompetencji adresata petycji. Petycja powinna być rozpatrzona bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie trzech miesięcy od dnia złożenia. Jeśli w ciągu miesiąca od otrzymania petycji składane będą dalsze petycje dotyczące tej samej sprawy, można będzie rozpatrzyć je łącznie. W przypadku uporczywego wnoszenia petycji, które nie zawierają żadnych nowych treści, można będzie, zgodnie z ustawą, pozostawić je bez rozpatrzenia. Nowe przepisy określają też tryb rozpatrywania petycji złożonej m.in. do Sejmu i Senatu oraz do jednostki samorządu terytorialnego. Sejm, Senat i organ stanowiący JST będzie mógł rozpatrywać petycje samodzielnie lub wskazać w regulaminie (statucie) inny organ wewnętrzny.

Opracowanie: Agnieszka Matłacz

Źródło: www.senat.gov.pl, stan z dnia 14 sierpnia 2014 r.

Data publikacji: 13 sierpnia 2014 r.

Program „Wyprawka szkolna”: określono warunki, formy i zakres pomocy

Nowe przepisy modyfikują katalog uczniów objętych programem "Wyprawka szkolna", m.in. wyłączeni zostali z programu uczniowie klasy I szkoły podstawowej, którym zapewniony zostanie bezpłatny podręcznik.

Z dniem 31 lipca 2014 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2014 r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania pomocy finansowej uczniom na zakup podręczników i materiałów edukacyjnych (Dz. U. poz. 1024). Rozporządzenie określa szczegółowe warunki udzielania pomocy uczniom objętym Rządowym programem pomocy uczniom w 2014 r. - "Wyprawka szkolna" ustanowionym uchwałą nr 144/2014 Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2014 r., formy i zakres pomocy oraz tryb postępowania w sprawie udzielania pomocy.

Nowe przepisy przewidują dofinansowanie zakupu podręczników do kształcenia ogólnego, w tym specjalnego lub podręczników do kształcenia w zawodach, dopuszczonych do użytku szkolnego przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania. Pomoc na podstawie nowych przepisów udzielana będzie także na zakup materiałów edukacyjnych (w przypadku uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym).

W porównaniu z przepisami obowiązującymi w latach poprzednich wprowadzono dofinansowanie do zakupu podręczników do kształcenia w zawodach. Ponadto objęto pomocą nową grupę uprawnionych - uczniów słabosłyszących, z niepełnosprawnością ruchową, w tym z afazją, oraz uczniów z autyzmem, w tym z zespołem Aspergera. Program obejmuje zatem pomocą wszystkich uczniów niepełnosprawnych, z wyjątkiem uczniów niewidomych. Natomiast wyłączeni zostali z programu uczniowie klasy I szkoły podstawowej, ze względu na zapewnienie tym uczniom bezpłatnych podręczników. Wyjątek stanowią uczniowie z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym oraz uczniowie z niepełnosprawnościami sprzężonymi, w przypadku, gdy jedną z niepełnosprawności jest upośledzenie umysłowe w stopniu umiarkowanym lub znacznym. Mogą oni w klasie I szkoły podstawowej otrzymać dofinansowanie na zakup materiałów edukacyjnych, jeśli nie będą korzystać z podręcznika do zajęć z zakresu edukacji: polonistycznej, matematycznej, przyrodniczej i społecznej, zapewnionego przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania.

Rządowy program pomocy uczniom realizowany jest corocznie od 2002 r. Kwota zaplanowana w programie na 2014 r. to 156 mln zł.

Adam Bochentyn

Data publikacji: 13 sierpnia 2014 r.